نام: بچه مسلمون کیه؟ اصول دینش چیه؟

شاعر:مهرانگیز اشرف­پور

تصویرگر: الهه ارکیا

ناشر: انتشارات زائر آستانه مقدسه

قیمت:400 تومان

به نظم درآوردن مفاهیم دینی کار ساده­ای نیست، چرا که تک­تک کلمات بار ِ معنایی خاصی دارند که کاربرد آن­ها را دقیق می­کند. خانم اشرف­پور در این زمینه چند کتاب دیگر نیز دارند که قبلا معرفی کرده­­ام. با وجود ایراداتی که به لحاظ ساختار شعری می­توان در شعرها مشاهده کرد، اما به نظر من از پس ِ کار به خوبی برآمده­اند. در این کتاب نیز اصول دین به صورت شعر آموزش داده می­شوند.

"مثـــل درختـه دیـــن مـا          که خوب و سبز و باصفـاست

ریشه داره، شاخه داره          سایه­اش به روی سر ماست

اصول دین ریشـه­هاشه          که اون رو محکــــم می­کنـه

آب و غــذا بهــش می­ده         تا بـــاد اونـــو خـــــم نـکنــه"

تصاویر کتاب هم بسیار شاد و زیبا هستند. بچه­ها در تصاویر خندان و با نشاط هستند. از تیپ چهره شخصیت­های این کتاب در پوسترها و پازل­های زیادی برای کودکان استفاده شده است.

نام: غول چمنزار

نویسنده: مرجان کشاورزی آزاد

تصویرگر: مجید کاظمی

گروه سنی: الف و ب

ناشر: کتابهای شکوفه – وابسته به مؤسسه انتشارات امیرکبیر

وب­سایت ناشر:  www.amirkabir.net

قیمت:1000 تومان

  «اهالی دو روستای مجاور همیشه با هم بر سر چرای گوسفندانشان دعوا داشتند و هر کدام عقیده داشتند که گوسفندان ده دیگر، علف­های بیشتری از چمنزار را می­­خورد. یک روز وقتی دعوا بالا گرفت غول چمنزار با عصبانیت از خواب بیدار شد. معلوم شد تمام چمنزار قسمت­های مختلفی از بدن غول بوده است. اگر غول دوباره نخوابد، چمنزار هر دو روستا از دست می­رود. چنین چیزی امکان دارد؟ »

این متن پشت جلد کتاب بود. بقیه داستان چه می­شود؟ من به شما می­گویم. کوچکترین چوپان ده، راز خواب غول چمنزار را می­داند. چوپان شروع به نواختن نی لبک می­کند و غول دوباره به خواب می­رود.

من در داستان به لحاظ آموزشی نکته خاصی ندیدم. به نظر می­رسد نویسنده افسانه­ای برای دلیل نواختن نی­لبک توسط چوپان­ها ساخته است. هرچند برای فرزندان شهری و آپارتمان­نشین ما همین آشنایی با چوپان و نی­لبک هم نکته آموزشی باشد.

نام: یوسف(ع)

نویسنده: حسین فتاحی

تصویرگر: حمیدرضا بیدقی

مجموعه: پیامبران و قصه­هایشان - 12

گروه سنی: 6تا 10 ساله­ها

ناشر: کتابهای بنفشه – واحد کودکان و نوجوانان مؤسسه انتشارات قدیانی

وب­سایت ناشر:  کتاب در سایت ناشر

قیمت:400 تومان

این مجموعه 26 جلدی به داستان پیامبران پرداخته که در جلد 12 داستان حضرت یوسف را بیان کرده است. داستان شیوا و مناسب سنین پیش­دبستانی تا کلاس چهارم دبستان است، هرچند من هم از خواندن آن لذت می­برم.

در مورد داستان­های پیامبران نگرانی­های شخصی برای من بود که این مجموعه بسیاری از آن­ها را رفع کرده است. مثل این که در بسیاری از داستان­ها بخش عمده به نافرمانی قوم و عذاب خداوند مربوط است، در حالی که برای رده سنی زیر 8 سال بهتر است فقط از مهربانی خدا صحبت شود. دوستی این مجموعه را به من پیش­نهاد کرد و تاکید کرد با دقت بعضی از جلدها را انتخاب کنم. داستان­هایی که بیش­تر به رابطه خدا با پیامبر پرداخته است و در مورد رابطه مردم با خدا و پیامبر نیست. مطمئنا رابطه خداوند و پیامبران بسیار زیبا ست.

در این مجموعه مسایل دیگری هم لحاظ شده، مثلا در همین کتاب یوسف(ع) به صورت خیلی مختصر به عشق زلیخا به یوسف پرداخته شده است، مسأله­ای که برای گروه سنی نوجوان و جوان بااهمیت­تر است و لزومی ندارد کودکان در مورد آن جزئیات زیادی بدانند. در عوض به بخش توانایی خدادادی یوسف برای تعبیر خواب و عزیز مصر شدن و پشیمانی برادران از کار بد خود و گذشت یوسف توجه زیادی شده که همه مفاهیمی هستند بسیار مناسب سن کودکی.

از طرفی با توجه به پخش مجموعه یوسف پیامبر از تلویزیون و آشنایی نسبی بچه­ها با این پیامبر، خواندن داستانی که برای گروه سنی خودشان نوشته و پرداخته شده است، می­تواند شیرین و دلنشین باشد.

این مجموعه به صورت تک­جلدی، 5 کتاب در یک جلد و مجموعه کامل در یک جلد، در بازار موجود است. من به خاطر این که کتاب­ها را به صورت جایزه در اختیار پسرم قرار می­دادم، آن­ها را تک­تک خریداری کردم. از طرفی امکان انتخاب داستان­های مطابق با معیارهای خودم نیز با این کار فراهم بود.

نام: کره اسب کوچولو

نویسنده: هیتر ایمری

مترجم: حسین فتاحی

تصویرگر: استیون کارت­رایت

مجموعه: قصه­های مزرعه - ۵

گروه سنی: ب (پیش­دبستانی ها و سال­های اول و دوم)

وب­سایت ناشر:  www.ghadyani.ir

قصه­های مزرعه، مجموعه قصه­ای فوق­العاده زیبا، با فضای ساده و صمیمی ِروستایی، با انسان­هایی مهربان و کودکانی شاد و خندان است.

یک روز که بچه­ها همراه پدر به گردش می­رفتند کره اسب کوچولوی غمگینی را دیدند که مال همسایه جدید آقای استون(شادمان) بود.آقای شادمان معتقد بود کره اسب چموش و رام­نشدنی است. اما پوپک تصمیم گرفت از او مراقبت کند. یک روز که پوپک و پویا برای غذا دادن به اسب رفته بودند، دیدند افسارش لای چوب­های پرچین گیر کرده. پدر به کمک آن­ها آمد و اسب را نجات داد. اسب دنبال بچه­ها راه افتاد که مرد خشمگینی با چوب­دستی از راه رسید. آقای استون(شادمان) بود که می­خواست اسب را ادب کند. پوپک بازوی مرد را گرفت ومانع او شد. فردا صبح که بچه­ها دیدند که پدر اسب را برای آن­ها از آقای شادمان خردیه است و بسیار خوش­حال شدند.

این داستان از معدود داستان­های مجموعه است که پدر در آن حضور دارد. اما حضور پدر بسیار صمیمی و گرم است.

در این داستان به جز تغییر اسامی افراد، من روند اختصاصی داستان را دو نفره کردم. داستان بیش­تر تلاش پوپی(پوپک) بود و در آخر پدر اسب را برای او خرید، که من در همه داستان سم(پویا) را نیز شریک کردم.

این داستان نکات زیادی در خود دارد. اول که پدر با بچه­ها با گردش می­رود. همراهی پدر با تصمیمی که پوپی(پوپک) برای مراقبت از اسب گرفت و کمک به او در موقع نیاز. در داستان مهربانی با حیوانات هست. و توجه به این نکته که حیوان با مهربانی رام بچه­ها شد، اما صاحب خشمگین و بداخلاق خودش نتوانست او را رام کند. و در آخر این که پدر اسب را برای بچه­ها خرید و جمله­ای که به کار برد، اشتراک زندگی با مادر را به خوبی نشان می­دهد. پدر به بچه­ها گفت:"ما کره اسب را برای شما خریدیم."

توضیح بیش­تر در مورد این مجموعه را در معرفی کتاب آتش در انبار داده­ام.

در این کتاب هم اردک زرد کوچولو با بچه­ها قایم موشک بازی می­کند.

نام: بابا آمد، نان آورد

سراینده: مصطفی رحماندوست

تصویرگر: علی خدایی

ناشر: کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان

گروه سنی: ب

وب­سایت ناشر: www.kanoonparvaresh.com

کتاب در 30 صفحه، 15 شعر زیبا دارد که سه تای آن بسیار شناخته شده هستند و از آن­ها برای ساخت ترانه­های کودک استفاده شده. اول شعر«به به به» که درمورد ورود بابا به خانه است و در سیما با استفاده از آن نماهنگی برای کودکان درست شده. دوم شعر «به پاییز سلام»، سلام به فصل پاییز/ به فصل باغ عریان/ به فصل زردی برگ/به فصل باد و توفان. و سوم شعر بسیار معروف«مهتاب لالا» که همه هم­سن و سالان مرا به یاد ساعت 9 شب رادیو سراسری آن زمان می­اندازد و قصه­های شیرین خانم قصه­گوی مهربان. نمی­دانم هنوز هم این برنامه از رادیو پخش می­شود یا خیر؟

اشعار کتاب همان گونه که از نام پرآوازه شاعر، آقای رحماندوست، هم فهمیده می­شود، بسیار پخته با وزن و قافیه­های کامل و درست هستند و به صورت غیر عامیانه سروده شده است. به نظر من نباید در میان شعرهای محاوره­ای و بعضا به لحاظ وزن و قافیه ضعیف این روزها، این ترانه­های قوی به فراموشی سپرده شوند.

تصویرسازی کتاب هم خوب و مناسب با متن اشعار است و احتمالا با این سوالاتی از این دست مواجه نمی­شوید که «چرا لباس عروسکش آبیه؟ مگه شعرش نمیگه عروسک قشنگ من قرمز پوشیده» که هنگام خواندن بعضی داستان­ها و شعرها پبش می­آید.

نام: گوسفند بازیگوش

نویسنده: هیتر ایمری

مترجم: حسین فتاحی

تصویرگر: استیون کارت­رایت

مجموعه: قصه­های مزرعه - 4

گروه سنی: ب (پیش­دبستانی ها و سال­های اول و دوم)

وب­سایت ناشر:  www.ghadyani.ir

قصه­های مزرعه، مجموعه قصه­ای فوق­العاده زیبا، با فضای ساده و صمیمی ِروستایی، با انسان­هایی مهربان و کودکانی شاد و خندان است.

یکی از گوسفندهای خانواده بوت(امیدوار) ، پشمالو، از علف خوردن خسته می­شود. یک روز از چراگاه بیرون رفته و مشغول خوردن انواع گل­هایی شد که خانم بوت(امیدوار) می­خواست برای نمایشگاه ببرد.  مادر و بچه­ها به سمت نمایشگاه رفتند و پشمالو هم پشت سر آن­ها راه افتاد. پشمالو وارد میدان مسابقه گوسفندها شد. خانم امیدوار ناگهان چشمش به پشمالو افتاد.­ داور او را به عنوان گوسفند برنده انتخاب کرد و به او جایزه داد.

این داستان نکته اخلاقی یا مهارت اجتماعی خاصی در خود نهفته نداشت، اما رفتار متفاوت گوسفند و عاقبت خوب داستان آن را جذاب کرده است.

توضیح بیش­تر در مورد این مجموعه را در معرفی کتاب آتش در انبار آورده­ام.